Van sollicitatie tot klantrelatie: kernwaarden in actie

Kernwaarden formuleren is het makkelijke deel. Ze tot leven brengen, daar wordt het interessant.

Bij Glasnost hebben we jaren gewerkt aan onze kernwaarden voordat ze écht onderdeel werden van hoe we werkten. Niet omdat we ze niet kenden, maar omdat het tijd kost om ze in elk proces in te bouwen. Hier deel ik hoe je dat doet, van het sollicitatiegesprek tot de klantrelatie.

Stap 1: Maak ze zichtbaar

Klinkt voor de hand liggend, maar de meeste bedrijven doen het niet. Hang ze op. Letterlijk. Op kantoor, op je website, in je onboarding-pakket. Niet als designelement, maar als gespreksonderwerp.

Bij ons hingen de kernwaarden in elke vergaderruimte, met een korte uitleg eronder. Niet zozeer voor onszelf (wij kenden ze inmiddels) maar voor klanten en sollicitanten. Het maakt zichtbaar wie je bent en wie je niet bent. En dat trekt de juiste mensen aan en stoot de verkeerde af. Beide goed.

Stap 2: Bouw ze in je sollicitatieproces

Een sollicitatiegesprek is in essentie een eerste meting van fit. De meeste gesprekken gaan over CV en ervaring, terwijl de échte vraag is of iemand binnen je cultuur kan en wil functioneren.

Mijn aanpak: voor elke kernwaarde één à twee gedragsgerichte vragen. Niet "ben je ondernemend", want daar zegt iedereen ja op. Maar "vertel me over een moment waarop je iets hebt opgezet zonder dat iemand erom vroeg." Wat ze vertellen, en wat ze níét vertellen, is je antwoord.

En geef je kernwaarden ook stem in je vacatureteksten. Schrijf niet over wat de baan inhoudt, maar over wie er bij jullie past. Je krijgt minder reacties. Maar de reacties die binnenkomen zijn veel relevanter.

Stap 3: Toets ze in onboarding en evaluatie

De eerste honderd dagen bepalen of een nieuwe collega ingroeit in jullie cultuur of er langs blijft hangen. Bouw de kernwaarden expliciet in: in je welkomstgesprek, in je 30-60-90-dagen check-ins, in je eerste functioneringsgesprek.

En durf vroeg in te grijpen. Als iemand na drie maanden duidelijk niet binnen de kernwaarden past, wordt dat niet beter na zes. Het wordt alleen pijnlijker, voor diegene en voor je team.

Stap 4: Gebruik ze in functioneringsgesprekken

Hier wordt het ongemakkelijk. Want toetsen op kernwaarden betekent ook dat je gesprekken moet voeren met mensen die wél presteren maar níét in de cultuur passen. En dat zijn de moeilijkste gesprekken die er zijn.

Maar precies daar wordt cultuur gebouwd of afgebroken. Als je een topverkoper houdt die de teamcultuur ondermijnt, geef je het hele team het signaal dat resultaten boven kernwaarden staan. En dan zijn je kernwaarden niets meer waard.

Stap 5: Toets klanten op je kernwaarden

Dit is waar de meeste ondernemers afhaken. Want klanten weigeren voelt als geld weggooien. Maar de verkeerde klant kost je meer dan de omzet ooit oplevert: hij vreet aan je team, je marges en je cultuur.

Bouw daarom in je sales-proces een check op fit. Niet alleen "kunnen we dit?" maar ook "willen we dit?" Met deze klant, op deze manier, voor dit budget. Als het op een van die assen niet klopt, is het meestal verstandiger om nee te zeggen.

En durf afscheid te nemen van bestaande klanten die niet meer passen. Dat is geen luxe, dat is hygiëne.

Kernwaarden in actie brengen is geen project van een kwartaal. Het is een gewoonte die je opbouwt over jaren. Maar als het eenmaal staat, hoef je nooit meer in je eentje de cultuur te dragen; dan doet het hele bedrijf het met je mee. En dat is precies wat een schaalbare onderneming nodig heeft.