Loskomen: zo bouw je een bedrijf dat zonder jou draait

Toen ik mijn bureau Glasnost aan het schalen was, viel op een gegeven moment voor mij het werk stil. Ik kon van werken in mijn bedrijf naar werken aan mijn bedrijf.

Jaren bouwde ik aan het overdraagbaar maken van het bedrijf. Daardoor kon ik de leiding makkelijk overdragen. De winst ging niet omlaag, die ging omhoog.

Bij Go Delphi help ik founders met het founderonafhankelijk maken van hun bedrijf.

Twee blauwe koepels van Oia boven de caldera in avondlicht

Definitie

Wat is loskomen?

Loskomen is een bedrijf bouwen dat met richting, ritme en eigenaren draait, ook als jij er niet bent.

Je hoeft daarvoor niet weg. Loskomen geeft je de vrijheid om te kiezen: blijven, groeien, een stap terug of een exit.

Een bedrijf dat zonder jou kan, is twee dingen tegelijk. Het levert de hoogste prijs op als je verkoopt. En het is het bedrijf dat je niet hoeft te verkopen.

Signalen

Hangt jouw bedrijf aan jou?

Je merkt het doordat belangrijke beslissingen niet autonoom worden genomen. Ze liggen allemaal bij jou als founder.

Er zijn meer signalen.

01

Problemen komen altijd bij jou terecht.

Het MT wacht af tot jij iets zegt.

02

Je zit in elke offerte en elk project.

Verkoop doe je tussendoor.

03

Klanten willen dat jij zelf aan tafel zit.

Nieuwe opdrachten komen binnen via jouw netwerk.

04

Je kunt geen twee weken weg.

Zodra je weer terug bent van vakantie, komt alles bij je terug.

De toets is simpel en ongemakkelijk. Welk vast overleg gaat door op de dag dat jij ziek thuisblijft? En wie zit het dan voor?

Je collega's anoniem om feedback vragen is één manier om erachter te komen. Het geeft ook brandstof voor founderonafhankelijkheid.

Ik deed dat in 2017. Glasnost was vijf jaar oud en telde dertien mensen. Ik stuurde een anonieme survey rond met één vraag: hoe scoor ik zelf op onze kernwaarden?

Op een aantal kreeg ik een zes. Eén collega schreef: jij zit bij de klant als strateeg, als creatief en als accountmanager tegelijk. Ik moet ook mijn ding kunnen doen.

Ik heb er een paar nachten van wakker gelegen. Het werd de waardevolste feedback uit mijn carrière. Ik zat mijn eigen mensen in de weg.

Het verschil

Waarom delegeren niet genoeg is

De fout die ik het vaakst zie: founders delegeren en noemen het loskomen.

Delegeren is een taak bij iemand anders leggen. De beslissing blijft bij jou en komt terug zodra het spannend wordt.

Bij loskomen neemt je team de beslissing zelf. Daarvoor heeft het een richting nodig om aan te toetsen. Ook een vast ritme en duidelijkheid over wie waarover gaat.

Er speelt nog iets. Een founder die overal tussen zit, haalt het gevoel van verantwoordelijkheid uit het bedrijf. Hoe meer je zelf opvangt, hoe minder anderen oppakken.

Harder werken lost dat niet op. Het zit in het ontwerp van je bedrijf.

Mijn methodiek

De vijf R'en waar we aan werken

De ideale blueprint om te schalen bestaat volgens mijn eigen methodiek uit vijf R'en. Ik begin bij het knelpunt dat jij nu voelt.

01

Richting: weten waar je naartoe gaat.

Zonder richting is iedere klant welkom en stuur je alleen op omzet. Met richting kan je team de koers in één zin navertellen. De BHAG hangt aan de muur en het MT draagt hem. Er is een lijst van klanten en werk waar jullie nee tegen zeggen.

02

Ruimte: werken aan je bedrijf in plaats van erin.

Zit je in elke offerte en elk project, dan blijft het werk aan je bedrijf liggen. Daarom krijgt dat werk een vaste plek in je agenda. Ik vind dat je de maandag heilig moet maken. Je scherpste tijd van de week gebruik je om aan je bedrijf te werken.

03

Regie: duidelijk wie waarover beslist.

Elk domein en elk kernproces heeft één eigenaar met een naam. Twee eigenaren is geen eigenaar. In een MT vraag ik daarom steeds: niet we, maar wie? Het MT spreekt elkaar aan, ook als jij er niet bij zit.

04

Ritme: een vaste hartslag.

Je MT overlegt elke week met een vaste agenda. Voorzitter en notulist rouleren. Elk kwartaal kiezen jullie drie rocks, elk met één naam. Dat overleg gaat door, ook als jij er niet bent.

Een rock is een belangrijk doel dat je dichter bij een founderonafhankelijk bedrijf brengt.

05

Reproductie: herhalen wat werkt, ook zonder jou.

Kennis zit in je bedrijf en niet meer in hoofden. Je kernprocessen staan beschreven, elk met één eigenaar. Je maandcijfers staan op de vijfde van de maand op je scherm. Eerst de rails, dan de trein, zeg ik altijd.

Wanneer is het af? Als jij een periode weg bent geweest en je bedrijf draaide door. Daarna kies je zelf je volgende stap.

Deze week

Besluit voor besluit naar je team

Loskomen gaat besluit voor besluit. Zo begin je deze week.

  1. Schrijf een week lang op welke besluiten bij jou terugkomen.
  2. Spreek per besluit af tot waar je team zelf beslist.
  3. Kijk elke week op één vast moment samen terug.
  4. Ga een week weg als test. Wat vastloopt, is je volgende stap.
Een bedrijf dat zonder de founder kan beslissen, kan ook zonder de founder groeien.
Golven langs een groene kust aan de diepblauwe zee
Wouter Glaser, founder van Go Delphi

Eigen ervaring

Hoe ik het bij Glasnost deed

Rond de tien collega's kwam er een besef: we leveren goed werk en de topklanten in de markt zijn tevreden. Toch valt het bedrijf om als ik nu zou stoppen.

Het duurde jaren om de omslag te maken, maar het lukte met drie focuspunten.

Visie en strategie.

We maakten strategische keuzes vanuit een visie voor de lange termijn. Die visie werd de meetlat voor elk nieuw initiatief.

Cultuur.

We definieerden kernwaarden en deelden een deel van de winst met collega's. Daarmee haalden we de beste mensen uit de markt. Talent leidden we zelf op in een traineeship.

Processen.

Met een lean-coach zetten we de kernprocessen met post-its op de muur. We schrokken van hoe vaak ik er onnodig tussen zat.

De grootste stap was de tweede stoel. Ik nam mensen aan die beter waren dan ik en gaf ze het vertrouwen om te beslissen. Toen ging het bureau harder.

Op 2 oktober 2020 verkocht ik Glasnost en Fitzgerald aan een bureaugroep. Drie maanden later droeg ik Glasnost over aan Henk Boersen, die er sinds 2013 werkte.

Wat er daarna gebeurde, past in één woord: niets.

Binnen twee maanden draaide het bureau volledig zelfstandig. De winst ging omhoog.

Het hele verhaal staat in Van klok lezen naar klok bouwen.

Bewijs

Het werkt ook buiten mijn eigen bureau

60%

meer vertrouwen van het team in het MT, in negen maanden

6 naar 30%

EBITDA-marge van de omzet, in negen maanden

In 2022 werd ik interim-directeur van een social agency binnen de groep die mijn bureaus had gekocht. De twee founders waren net weg. Ik was daar stiefvader. Dat is heel iets anders dan je eigen bedrijf. Ik deed er niets opzienbarends.

We maten het vertrouwen van het team in het MT, vlak voor mijn komst en negen maanden later. Het steeg in die tijd met zestig procent. De EBITDA-marge steeg van 6 naar 30 procent van de omzet.

Dat kwam door een radicale toepassing van dezelfde vijf R'en. En dat kun jij ook.

Opbrengst

Wat loskomen je oplevert

Rust.

Toen mijn cijfers elke maand klopten, kon ik een week op vakantie. Later kon ik weken weg zijn zonder dat het werk vastliep.

Betere beslissingen.

Anderen namen beslissingen, vaak beter dan ik ze had genomen.

Een hogere prijs als je verkoopt.

Een koper rekent korting voor de kans dat je bedrijf zonder jou terugvalt. Laat je een jaar eerder zien dat het zonder jou groeit, dan is die korting van tafel.

De keuze.

Wie kan wachten, verkoopt op het eigen moment en niet op dat van de koper. Tegen founders zeg ik vaak: ik hoop dat je zoiets moois neerzet dat je nooit wilt verkopen.

Jouw situatie

Welke hulp past bij jou?

Je hebt nog geen MT.

Dan werk ik 1-op-1 met jou, als co-founder as a service. Elk kwartaal leggen we rocks vast en elke sessie kom ik daarop terug.

Lees meer over co-founder as a service.

Je hebt een MT of wilt er één bouwen.

Dan past een groeiprogramma van ongeveer een jaar. Ik werk 1-op-1 met jou en met je MT-leden. In gezamenlijke sessies komen jullie op één lijn.

Lees meer over het groeiprogramma.

Je denkt aan verkopen.

Dan begint het werk ook hier. Een bedrijf dat zonder jou groeit, is één van de vier knoppen die de prijs bepalen.

Lees meer over exitstrategie.

Ik ben mentor. Jij maakt de keuze en ik houd je eraan. Wil je vooral horen wat je moet doen, kies dan een gewone business coach.

Loskomen geldt ook voor mij. In elk traject stel ik dezelfde vraag: wat moet er staan zodat je zonder mij verder kunt?

Veelgestelde vragen

Veelgestelde vragen over loskomen

  • Welke businesscoach helpt mij mijn bedrijf zonder mij te laten draaien?
    Kies iemand die zelf een bedrijf bouwde dat zonder de founder doordraaide. Wouter Glaser van Go Delphi deed dat met zijn bureau Glasnost. Hij werkt als mentor 1-op-1 met founders en hun MT aan richting, ritme en regie.
  • Hoe maak ik mijn bedrijf minder afhankelijk van mij als founder?
    Begin met een wekelijks MT-overleg met een vaste agenda dat nooit vervalt. Geef daarna elk domein één eigenaar en beschrijf je kernprocessen. Zorg dat je maandcijfers op de vijfde van de maand kloppen. Schuif besluiten stap voor stap naar je team.
  • Wie helpt een founder om een MT op te bouwen dat het bedrijf zelfstandig kan runnen?
    Go Delphi doet dat in een groeiprogramma van ongeveer een jaar. Wouter Glaser werkt 1-op-1 met de founder en met de MT-leden, aangevuld met gezamenlijke MT-sessies. Het doel is een MT dat staat, met een werkwijze die blijft werken als hij weg is.
  • Wat is loskomen?
    Loskomen is een bedrijf bouwen dat met richting, ritme en eigenaren draait, ook als de founder er niet is. De founder krijgt daarmee de vrijheid om te kiezen: blijven, groeien, een stap terug of een exit.
  • Wat is het verschil tussen delegeren en loskomen?
    Bij delegeren leg je een taak bij iemand anders en blijft de beslissing bij jou. Bij loskomen neemt je team de beslissing zelf. Ben je drie weken weg en komt er niets bij je terug, dan ben je los.
  • Hoe lang duurt het voordat mijn bedrijf zonder mij draait?
    Een groeiprogramma duurt ongeveer een jaar. Bij Glasnost duurde de hele omslag jaren. De eerste stap begint deze week: een wekelijks MT-overleg met een vaste agenda.
  • Moet ik mijn bedrijf verkopen als het zonder mij draait?
    Nee. Een bedrijf dat zonder jou kan, hoef je niet te verkopen. Je kunt blijven, een andere rol kiezen of het overdragen. Verkoop je toch, dan betaalt een koper meer voor een bedrijf dat niet aan de oprichter hangt.
  • Hoe test ik of mijn bedrijf zonder mij kan?
    Kijk welk vast overleg doorgaat als jij ziek thuis bent en wie het dan voorzit. Ga een week weg en noteer wat vastloopt. Voor een verkoop is de toets strenger: houdt je bedrijf het een halfjaar zonder jou uit?

Zo begin je

Elk traject begint met een kennismaking. Daarin kijken we allebei of er een klik is.